Peraturan Go

Peralatan dan Matlamat

Buah Go ialah cakera berbentuk kanta berwarna hitam dan putih yang dipanggil batu. Papan Go boleh berupa papan meja rata atau papan lantai tradisional yang berkaki (Go-ban). Walau apa pun bentuknya, papan itu hanyalah grid 19 x 19 garisan, dengan batu diletakkan pada persilangan garisan. Untuk permainan yang lebih singkat dan pemain baharu, papan 13 x 13 dan 9 x 9 biasanya digunakan.

Go ialah permainan menawan wilayah - matlamat utamanya ialah mengepung sebanyak mungkin wilayah. Dalam proses ini, batu lawan boleh ditangkap dan pemenangnya ialah pemain yang mempunyai jumlah wilayah serta batu tangkapan terbanyak pada akhir permainan.

Takrif Asas

Istilah paling penting untuk difahami ialah "kumpulan" dan "kebebasan".

Kumpulan batu ialah mana-mana set batu berwarna sama yang bersambung secara ortogon (mendatar atau menegak). Tiga batu sebaris membentuk satu kumpulan kerana setiap batu berada bersebelahan secara ortogon dengan sekurang-kurangnya satu batu lain. Namun, dua batu yang bersebelahan secara menyerong tidak bersambung dan membentuk dua kumpulan yang masing-masing terdiri daripada satu batu. Jika batu ketiga ditambah pada kedua-dua batu menyerong itu sehingga menyentuh kedua-duanya, satu kumpulan tiga batu akan terbentuk. Kumpulan boleh menjadi besar dan rumit, tetapi prinsipnya sama - jika satu batu berada bersebelahan secara ortogon dengan batu lain, kedua-duanya merupakan sebahagian daripada kumpulan yang sama.

Mana-mana titik kosong yang bersebelahan secara ortogon dengan kumpulan batu dipanggil kebebasan kumpulan itu. Oleh itu, satu batu bersendirian di tengah papan mempunyai 4 kebebasan, satu pada setiap arah. Kumpulan 3 batu yang tersusun sebaris di tepi papan mempunyai 5 kebebasan - satu pada setiap hujung dan 3 menghala ke tengah papan. Satu batu di penjuru papan hanya mempunyai 2 kebebasan. Kumpulan 8 batu berbentuk segi empat yang bersendirian mempunyai 13 kebebasan - 12 di sekeliling luar dan 1 di tengah.

Setiap batu lawan yang diletakkan bersebelahan dengan kumpulan mengurangkan jumlah kebebasan sebanyak 1. Jadi, satu batu yang dikelilingi batu lawan di utara, selatan dan timurnya hanya mempunyai 1 kebebasan.

Peraturan Go

Go bukan sahaja indah dipandang, malah permainannya juga amat menarik kerana kesederhanaannya. Pada asasnya, hanya terdapat 3 peraturan:

• Bermula dengan hitam, setiap pemain bergilir-gilir meletakkan satu batu di atas papan.
• Apabila satu batu diletakkan sehingga menyebabkan kumpulan batu lawan tidak mempunyai kebebasan, kumpulan itu ditangkap.
• Pemain tidak boleh meletakkan batu di lokasi yang menyebabkan kedudukan sebelumnya berulang.

Jadi, satu batu ditangkap jika lawan meletakkan empat batu pada empat titik ortogon di sekelilingnya. Kumpulan 2 batu di tepi papan pula ditangkap oleh 4 batu lawan.

Mata - kunci kepada Go

Perkara penting yang perlu difahami ialah kumpulan 8 batu berbentuk segi empat sukar ditangkap kerana jika lawan meletakkan batu di tengah kumpulan itu, dalam kebanyakan keadaan batu tersebut akan terus ditangkap oleh kumpulan di sekelilingnya. Oleh itu, biasanya tiada pemain akan membuat langkah sedemikian.

Titik kosong di tengah kumpulan itu ialah contoh "mata". Mata ialah mana-mana titik kosong yang dikelilingi secara ortogon oleh buah berwarna sama - dan sentiasa sukar ditangkap oleh lawan. Namun, mata bukan mustahil untuk ditawan - kumpulan 8 batu itu boleh ditangkap oleh lawan yang terlebih dahulu mengisi 12 titik di sekelilingnya. Selepas itu, kumpulan 8 batu tersebut menjadi terdedah - jika pemiliknya bermain di tengah kumpulan, kumpulan 9 batu itu akan terus ditangkap kerana tidak lagi mempunyai kebebasan. Inilah satu-satunya keadaan yang membolehkan lawan meletakkan batu di tengah, kerana langkah itu menghapuskan kebebasan terakhir kumpulan dan menyebabkan kumpulan tersebut ditangkap. Batu yang baru dimainkan itu akan dikelilingi oleh 4 kebebasan.

Daripada hal ini terbit faktor utama pertahanan dalam Go - mana-mana kumpulan yang mempunyai dua mata adalah selamat dan tidak boleh ditangkap. Ini mudah difahami - untuk menangkap kumpulan itu, semua kebebasannya mesti dihapuskan, maka kedua-dua mata perlu diisi. Namun, batu yang diletakkan pada mana-mana mata akan terus ditangkap, jadi mustahil kedua-dua mata diisi. Terbukti.

Kesimpulannya, mata amat berguna dan kumpulan yang mempunyai 2 mata tidak dapat ditembusi.

Istilah lain

"Ko" ialah keadaan setempat apabila sesuatu kedudukan boleh berulang tanpa henti. Biasanya, ini berlaku apabila seorang pemain menangkap satu batu, kemudian lawannya boleh meletakkan batu kembali di tempat batu itu ditangkap dan menangkap semula batu pemain pertama. Namun, berdasarkan peraturan ketiga di atas, pemain tidak boleh terus meletakkan batu untuk mengembalikan kedudukan seperti sebelumnya. Sekurang-kurangnya satu batu mesti dimainkan di tempat lain sebelum pemain boleh membalikkan keadaan Ko; jika tidak, kedudukan keseluruhan papan yang terdahulu akan berulang.

"Seki" ialah satu lagi keadaan setempat. Istilah ini merujuk kepada kawasan yang tidak berani dimasuki oleh mana-mana pemain kerana tindakan itu akan membolehkan lawan menangkap wilayah atau batu.

Mempunyai "Sente" bermaksud berada dalam kedudukan untuk membuat langkah yang memaksa lawan mengambil tindakan balas. Jika pemain yang mempunyai sente membuat langkah tersebut dan lawan, bukannya bertindak seperti yang dijangka, membuat langkah lain dengan ancaman yang lebih besar, lawan itu dikatakan telah "mengambil Sente".

Mana-mana kumpulan batu yang terancam untuk ditangkap tidak lama lagi, iaitu hanya mempunyai satu kebebasan yang tinggal, dikatakan berada dalam keadaan "Atari".

Titik "dame" ialah titik kosong antara wilayah. Apabila terdapat titik dame, tiada manfaat kepada mana-mana pemain. Titik dame dibiarkan sehingga akhir permainan dan kemudian tidak dikira dalam pemarkahan.

Permulaan

Go menggunakan sistem pemberian handicap yang mudah dan berkesan. Pemain yang lebih lemah sentiasa bermain sebagai hitam, tetapi turut meletakkan sejumlah batu di atas papan sebelum permainan bermula, mengikut jumlah handicap. Papan mempunyai sembilan persilangan yang diserlahkan dalam bentuk segi empat, dipanggil titik "bintang". Bilangan batu yang diperlukan diletakkan pada titik bintang seperti berikut:

• Handicap 1 batu - pada satu titik bintang di penjuru
• Handicap 2 batu - pada titik bintang di penjuru yang bertentangan
• Handicap 3 dan 4 batu - pada 3 atau 4 titik bintang di penjuru
• Handicap 5 batu - 4 penjuru + 1 titik bintang di sisi
• Handicap 6 batu - 4 penjuru + 2 titik bintang di sisi yang bertentangan
• Handicap 7 dan 8 batu - 4 penjuru + 3 atau 4 titik bintang di sisi
• Handicap 9 batu - kesemua 9 titik bintang

Permulaan permainan Go amat penting dan sangat sukar dilakukan dengan baik. Pemain cuba meletakkan batu cukup jauh supaya mula membentuk kepungan wilayah, tetapi cukup dekat untuk disambungkan menjadi kumpulan jika diserang. Batu awal biasanya diletakkan berhampiran penjuru - penjuru ialah tempat paling mudah untuk menawan wilayah kerana hanya perlu dikelilingi pada dua sisi. Pemain yang baik akan bermula dengan meletakkan batu seolah-olah secara rawak di seluruh papan, tetapi sebenarnya mereka sedang menuntut kawasan tertentu. Selepas tempoh awal ini, pertempuran setempat dan pertempuran besar akan berlaku di kawasan yang dipertikaikan. Pemain perlu memahami dan menangani semua konflik kecil tanpa mengabaikan gambaran keseluruhan peperangan.

Penamat

Akhirnya, pemain bersetuju bahawa tiada lagi batu yang boleh dimainkan kerana semua wilayah telah dituntut dan semua pertempuran setempat telah diselesaikan. Permainan berterusan sehingga kedua-dua pemain bersetuju demikian. Pada ketika ini, pemenang dan beza kemenangan ditentukan.

Secara ringkasnya, hal ini dilakukan dengan membandingkan jumlah titik wilayah dengan jumlah tawanan yang ditangkap. Jumlah keseluruhan tidak penting - yang diukur ialah perbezaan antara kedua-duanya. Biasanya, pengiraan dibuat mengikut proses berikut supaya pengiraan menjadi lebih mudah:

• Mula-mula, semua titik dame diisi - pemain terus bergilir-gilir meletakkan batu di kawasan neutral ini sehingga semuanya penuh. Titik ini biasanya dianggap sebagai langkah terakhir permainan - permainan hanya tamat selepas semua titik dame diisi.
• Mana-mana batu mati (batu yang berada dalam wilayah lawan) dianggap sebagai batu tawanan, lalu dikeluarkan dari papan dan dimasukkan ke dalam timbunan batu yang ditangkap oleh setiap pemain.
• Untuk memudahkan pengiraan, setiap batu tawanan hitam kemudiannya diletakkan semula di atas papan dalam wilayah hitam, manakala batu tawanan putih diletakkan dalam wilayah putih. Logiknya mudah — setiap batu tawanan bernilai 1 mata. Dengan meletakkannya di atas papan, mata itu hilang, tetapi diimbangi kerana lawan kehilangan 1 mata wilayah. Secara keseluruhan, perbezaannya kekal sama.
• Untuk lebih memudahkan proses pengiraan, batu-batu di atas papan kini dialihkan supaya wilayah membentuk corak yang lebih kemas. Semasa berbuat demikian, pemain hanya perlu memastikan jumlah wilayah yang dimiliki tidak berubah. Jadi, setiap batu hitam yang dialihkan mendedahkan 1 mata wilayah, tetapi satu lagi mata wilayah hitam ditutup sebagai pampasan. Jika boleh, wilayah disusun menjadi bentuk segi empat tepat, dan wilayah yang lebih besar sering dibentuk semula menjadi kawasan yang gandaan sepuluh.
• Setelah papan dan batu tawanan disusun dengan cara ini, pemenang dan margin kemenangan boleh ditentukan dengan cepat melalui pengiraan wilayah yang telah dipermudahkan.

Memandangkan hitam secara umumnya diakui mempunyai sedikit kelebihan kerana bermain dahulu, permainan tanpa handi sering ditentukan melalui format dua perlawanan, dengan pemain bergilir-gilir bermain sebagai hitam. Margin kemenangan dijumlahkan selepas kedua-dua perlawanan selesai untuk menentukan pemenang.

Kaedah alternatif untuk menangani ketidakseimbangan ini yang berkembang pada zaman moden ialah memberikan putih tambahan 6.5 mata bagi setiap permainan.

Kembali ke permainan